Sześciu partnerów łączy siły. Podpisano porozumienie podczas Krynica Forum
Porozumienie zostało ogłoszone 27 października 2026 roku. Jego sygnatariuszami są Województwo Małopolskie, Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki, Uniwersytet Rolniczy im. Hugona Kołłątaja w Krakowie, Krakowski Park Technologiczny oraz Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego.
W podpisaniu dokumentu uczestniczyli marszałek województwa Łukasz Smółka, wicemarszałek Witold Kozłowski, prof. AGH Paweł Ćwiąkała – kierownik Centrum Dronów AGH, prof. Andrzej Szarata – rektor Politechniki Krakowskiej, prof. Sylwester Tabor – rektor Uniwersytetu Rolniczego, Krystian Jarubas – wiceprezes Krakowskiego Parku Technologicznego, a także wiceprezesi Małopolskiej Agencji Rozwoju Regionalnego: Witold Olech i Tomasz Tomala.
Głównym celem współpracy jest połączenie zaplecza naukowego uczelni z potrzebami przedsiębiorców i administracji publicznej. Szczególny nacisk położono na rozwój bezzałogowych statków powietrznych, systemów autonomicznych oraz technologii określanych jako dual use, czyli rozwiązań podwójnego zastosowania.
Technologie cywilne i wojskowe. Czym jest dual use?
Technologie podwójnego zastosowania mogą być wykorzystywane zarówno do celów cywilnych, jak i związanych z bezpieczeństwem lub obronnością.
Przykładowo drony, które na co dzień służą do monitorowania infrastruktury, prowadzenia pomiarów geodezyjnych czy obserwacji środowiska, mogą znaleźć zastosowanie również w rozpoznaniu, działaniach ratowniczych i zabezpieczaniu infrastruktury krytycznej.
Podobnie systemy autonomicznej nawigacji, rozwiązania telekomunikacyjne oraz technologie analizy przestrzennej mogą wspierać rozwój przedsiębiorstw, a jednocześnie zwiększać odporność państwa i regionów na sytuacje kryzysowe.
Partnerzy porozumienia zamierzają wspólnie inicjować projekty badawczo-rozwojowe, wspierać transfer wiedzy z uczelni do gospodarki, rozwijać cyfrowe systemy zarządzania i bezpieczeństwa oraz nawiązywać współpracę z partnerami krajowymi i zagranicznymi.
AGH rozwija Centrum Dronów. Badania obejmują nawet nawigację bez GPS
Jednym z kluczowych uczestników przedsięwzięcia jest Akademia Górniczo-Hutnicza, która uruchomiła Centrum Dronów AGH, znane jako CEDR AGH.
Jednostka skupia specjalistów z różnych dziedzin, w tym automatyki, informatyki, geodezji, telekomunikacji oraz technologii kosmicznych.
Wśród realizowanych prac znajdują się rozwiązania umożliwiające monitorowanie stanu infrastruktury, obserwację zmian środowiskowych, badanie osuwisk, dokumentowanie stanowisk archeologicznych oraz tworzenie cyfrowych modeli obiektów.
Szczególnie istotnym kierunkiem badań są systemy nawigacyjne, które mogą działać w warunkach ograniczonego dostępu do sygnału GPS. Takie technologie mają znaczenie nie tylko dla zastosowań przemysłowych, ale również dla bezpieczeństwa i odporności systemów bezzałogowych na zakłócenia.
FORT Kraków i technologie dla NATO
Ważną częścią regionalnego zaplecza innowacji jest także FORT Kraków, wspólna inicjatywa Akademii Górniczo-Hutniczej oraz Krakowskiego Parku Technologicznego.
Ośrodek funkcjonuje jako polski ośrodek akceleracyjny programu NATO DIANA, którego zadaniem jest wspieranie rozwoju przełomowych technologii istotnych dla bezpieczeństwa i obronności.
FORT Kraków pomaga łączyć zespoły badawcze, startupy technologiczne i przedsiębiorstwa z ekspertami, przemysłem oraz potencjalnymi odbiorcami opracowywanych rozwiązań.
Do obszarów rozwijanych w jego otoczeniu należą systemy bezzałogowe, technologie wykrywania dronów, autonomiczna nawigacja, a także systemy zwiększające odporność infrastruktury i łączności.
Politechnika Krakowska pracuje nad łazikiem COMET
Kolejnym elementem współpracy są projekty Politechniki Krakowskiej związane z systemami autonomicznymi.
Jednym z nich jest łazik planetarny COMET, projektowany z myślą o współdziałaniu z dronem rozpoznawczym. Bezzałogowy statek powietrzny może dostarczać informacje o otaczającym terenie, które następnie wykorzystywane są przez łazik podczas autonomicznego poruszania się.
Rozwijane w ten sposób technologie mogą mieć znaczenie w środowiskach trudnych do zbadania oraz w miejscach, gdzie bezpośrednie działanie człowieka jest utrudnione lub niebezpieczne.
Z kolei Uniwersytet Rolniczy w Krakowie rozwija wykorzystanie dronów w geodezji, fotogrametrii i analizie danych przestrzennych. Uczelnia zajmuje się między innymi pozyskiwaniem informacji geoprzestrzennych i opracowywaniem modeli trójwymiarowych.
Nowe możliwości dla małopolskich przedsiębiorców
Porozumienie ma także wymiar gospodarczy. Partnerzy chcą stworzyć lepsze warunki do rozwijania innowacyjnych przedsiębiorstw oraz komercjalizacji wyników badań naukowych.
W tym obszarze istotną rolę ma odgrywać Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego, która wspiera przedsiębiorców, rozwój kompetencji pracowników i współpracę międzynarodową.
Połączenie potencjału uczelni z doświadczeniem instytucji biznesowych może ułatwić firmom dostęp do wiedzy, technologii i partnerów niezbędnych do realizacji zaawansowanych projektów.
Dla małopolskiej gospodarki oznacza to szansę na rozwój firm działających między innymi w branżach elektronicznej, informatycznej, automatyki, telekomunikacji i produkcji systemów bezzałogowych.
Nie oznacza to jednak, że podpisane porozumienie automatycznie uruchamia nowe inwestycje. Dokument wyznacza ramy współpracy i przyszłych przedsięwzięć, natomiast szczegółowe projekty będą wymagały odrębnych ustaleń.
Bezpieczeństwo i konkurencyjność regionu
Samorząd województwa podkreśla, że rozwój nowych technologii powinien jednocześnie wspierać gospodarkę i zwiększać bezpieczeństwo mieszkańców.
Marszałek Łukasz Smółka, komentując podpisanie porozumienia, wskazał, że celem władz regionalnych jest uczynienie Małopolski miejscem bezpiecznym oraz atrakcyjnym do życia i pracy.
Wicemarszałek Witold Kozłowski zwrócił natomiast uwagę, że nowe porozumienie stanowi kontynuację i rozszerzenie wcześniejszej współpracy ze środowiskiem akademickim.
Inicjatywa wpisuje się w założenia Strategii Rozwoju Województwa „Małopolska 2030” oraz Regionalnej Strategii Innowacji. Jej znaczenie polega przede wszystkim na wykorzystaniu już istniejących kompetencji naukowych i gospodarczych w ramach wspólnych działań.
Co dalej? Ważne będą konkretne projekty i finansowanie
Podpisanie porozumienia jest początkiem szerszej współpracy, która w przyszłości może zaowocować nowymi projektami badawczymi, rozwiązaniami technologicznymi i przedsięwzięciami gospodarczymi.
Na obecnym etapie w komunikacie Urzędu Marszałkowskiego nie podano wartości finansowej porozumienia, szczegółowego harmonogramu realizacji poszczególnych projektów ani liczby planowanych inwestycji czy miejsc pracy.
To właśnie zakres przyszłych przedsięwzięć, źródła finansowania oraz stopień zaangażowania przedsiębiorstw pokażą, w jakim stopniu współpraca przełoży się na wymierne korzyści dla Małopolski.
Jedno jest pewne: region chce wykorzystać rosnące znaczenie technologii bezzałogowych oraz systemów podwójnego zastosowania, łącząc działalność naukową z potrzebami gospodarki i bezpieczeństwa.
