.png)
Małopolska branża turystyczna, która do 2020 roku przeżywała prawdziwy rozkwit, stała się jednym z najbardziej poszkodowanych przez pandemię sektorów gospodarki, a działający w niej przedsiębiorcy znaleźli się w bardzo trudnej sytuacji. Z badań przeprowadzonych przez Małopolską Organizację Turystyczną na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego wynika, że w 2020 r. Małopolskę odwiedziło ok. 15,3 mln turystów – czyli o blisko 14 proc. mniej niż w poprzednim roku
- wyjaśnia wicemarszałek Tomasz Urynowicz.
Spadek dotyczył w szczególności liczby odwiedzających z zagranicy - o 62%, tj. do wielkości 1,44 mln osób. Niemal bez zmian pozostała liczba odwiedzających Małopolskę turystów krajowych – wyniosła ona blisko 14 mln, odnotowując spadek na poziomie ok. 1 proc. Istotny wpływ na ten wynik miał bardzo wysoki, bo blisko dwukrotny, wzrost liczby jednodniowych odwiedzających. Pandemia i związane z nią ograniczenia odcisnęły swoje piętno przede wszystkim na liczbie turystów nocujących w Małopolsce - jej spadek jest zdecydowanie większy niż w przypadku liczby odwiedzających ogółem. W porównaniu do roku 2019, zmniejszyła się ona o prawie 45 proc. – co jest najniższym wynikiem w całym badanym okresie, czyli od 11 lat.
Blisko 10 mld zł wpływów z turystyki
Szacunkowe wpływy Małopolski z turystyki w 2020 r. wyniosły 9,8 mld zł. To o ok. 35 proc mniej, niż w 2019 roku. Turyści krajowi i zagraniczni zostawili w Małopolsce – odpowiednio – o ok. 28 proc. i ok. 64 proc. mniej środków, niż w poprzednim roku.
Wśród turystów zagranicznych, najwięcej osób odwiedzających Małopolskę pochodziło z Niemiec (17,9 proc.), Wielkiej Brytanii (16,4 proc.) i Francji (9,6 proc.). Wśród odwiedzających z Polski, największą grupę stanowili mieszkańcy Małopolski (47,3 proc.), Śląska (17,9 proc.), Mazowsza (7,4 proc.) oraz Podkarpacia (5 proc.). Turyści najczęściej odwiedzali Małopolskę po to, by wypocząć, uprawiać aktywną turystykę i zwiedzać zabytki.
Na liście najczęściej wybieranych destynacji turystycznych w Małopolsce znalazły się: Zakopane, Kraków, Niedzica, Ojcowski Park Narodowy, Czorsztyn, Nowy Targ, Wieliczka, Szczawnica, Tatry oraz Szlak Architektury Drewnianej. Najpopularniejszymi atrakcjami turystycznymi wskazywanymi przez odwiedzających region w 2020 r. były: Babiogórski Park Narodowy, Tatrzański Park Narodowy, Turbacz, Wzgórze Wawelskie, Spływ Flisacki Przełomem Dunajca, Krupówki w Zakopanem, górskie szlaki, Rynek Główny w Krakowie, Zamek w Niedzicy i Kopalnia Soli w Wieliczce.
Nasi goście najbardziej chwalili sobie panującą w Małopolsce atmosferę, gościnność i bogatą ofertę atrakcji turystycznych. Warto także podkreślić, że chęć ponownego przyjazdu do Małopolski wyraziło ponad 86 proc. badanych
– zauważa wicemarszałek Tomasz Urynowicz.
Wsparcie dla branży w 2021 r. - pożyczka turystyczna
Skuteczne wsparcie odbudowy branży turystycznej to prawdziwe wyzwanie i wielkie przedsięwzięcie. W odpowiedzi na kryzys, w 2020 r. samorząd województwa małopolskiego w ekspresowym tempie uruchomił Małopolską Tarczę Antykryzysową, z której licznie skorzystali przedsiębiorcy – w dużej mierze ci działający w turystyce. W ramach tego rozwiązania właściciele firm mogli m.in. składać wnioski o bezzwrotną dotację na utrzymanie zatrudnienia czy ubiegać się o unijne pożyczki na atrakcyjnych warunkach.
W ramach tego rozwiązania, w 2021 r. Zarząd Województwa Małopolskiego przyjął nową formę bezpośredniej pomocy finansowej dla firm z branży turystycznej, tzw. pożyczkę turystyczną.
O pożyczkę będzie mógł ubiegać się każdy mikro, mały lub średni przedsiębiorca, który działa na rynku dłużej niż 24 m-ce i na dzień 31.12.2019 r. nie znajdował się w trudnej sytuacji, a obecnie znajduje się w trudnej sytuacji w wyniku wystąpienia COVID-19 lub jest nią zagrożony i u którego wystąpił spadek obrotów gospodarczych o co najmniej 75 % w okresie XII.2020 - II.2021 w stosunku do okresu XII.2019 - II.2020.
Maksymalna kwota pożyczki to: do 500 tys. zł dla pożyczek na cele obrotowe; do 1 mln zł dla pożyczek na cele inwestycyjne - z zastrzeżeniem max. limitu dla jednego przedsiębiorcy w wysokości 1 mln zł. Możliwe będzie udzielenie pożyczki płynnościowo – inwestycyjnej, przy zachowaniu wskazanego limitu dla wydatków płynnościowych do 500 tys. zł. Wkład własny nie będzie wymagany.
Środki pozyskane w ramach pożyczki przedsiębiorcy będą mogli przeznaczyć na cele obrotowe i inwestycyjne, a więc m.in. poprawę bieżącej płynności, pokrycie bieżących i zaległych płatności, w tym zobowiązań publicznoprawnych, zakup towarów i materiałów oraz wynagrodzenie zasadnicze pracowników; środki trwałe związane z rozwojem działalności gospodarczej, w szczególności związane ze zmianą profilu bądź dostosowaniem do warunków wynikających z obostrzeń/reżimów sanitarnych.
Obecnie trwają prace nad przygotowaniem postępowania przetargowego w celu wyłonienia pośrednika finansowego. Zakładany termin uruchomienia produktu na rynku przez wybranego pośrednika finansowego to przełom II i III kwartału bieżącego roku
– mówi wicemarszałek Tomasz Urynowicz.
Promocja i rozwój
Wsparcie oferowane przedsiębiorcom z branży turystycznej nie ograniczyło się jednak do bezpośredniej pomocy finansowej. Samorząd Województwa Małopolskiego wspólnie z Małopolską Organizacją Turystyczną podjął także inne działania pomocowe, w zakresie m.in. wspierania organizacji wycieczek dla dzieci i młodzieży czy promowania miejsc bezpiecznych.
W 2021 roku planowane są kolejne działania, które będą konkretnym wsparciem w odbudowie małopolskiej turystyki. Województwo Małopolskie, Małopolska Organizacja Turystyczna i Miasto Kraków przeprowadzą wspólnie szeroko zakrojoną kampanię promocyjną „Małopolska – cel podróży”, skierowaną na rynek międzynarodowy. - Kampania będzie ukierunkowana na pozyskanie turystów z rynków niemieckiego i brytyjskiego. Będziemy w niej promować turystykę aktywną, w tym rowerową i górską. Zaprezentujemy także bogatą, mocną i różnorodną ofertę Małopolski w zakresie turystyki wellness i spa, kulinarnej, czy biznesowej – zapowiada Grzegorz Biedroń, prezes Małopolskiej Organizacji Turystycznej.
Kontynuowany będzie program rozwoju turystyki szkolnej „Odkrywam Małopolskę”, w ramach którego organizowane będą wycieczki dla uczniów ze szkół podstawowych z terenu regionu. Program ten spotkał się w 2020 r. z dużym zainteresowaniem ze strony samorządów – do programu przystąpiło 95 gmin. Z kolei w ramach konkursu „Małopolska Gościnna” planowane jest wsparcie zadań, których celem jest m.in. tworzenie, rozwój i promocja produktów i ofert turystycznych, organizacja wydarzeń turystycznych, w tym Juromanii – Święta Jury Krakowsko-Częstochowskiej oraz rozwój infrastruktury turystycznej. Prowadzone będą także dalsze działania na rzecz rozwoju i promocji turystyki rowerowej. Mowa tu m.in. o rozwoju systemu Miejsc Przyjaznych Rowerzystom, zapewniającego rowerzystom dostęp do różnorodnych usług na trasie przejazdu, oraz realizację wydarzeń rowerowych w ramach „Małopolska TOUR – Rodzinne Rajdy Rowerowe".
Strategia rozwoju turystyki
Bardzo istotnym projektem w przeciwdziałaniu skutkom COVID-19 jest również inicjatywa przygotowania dokumentu programowego w turystyce pn. „Strategia Rozwoju Turystyki dla Województwa Małopolskiego do 2030 r.” Założenia zawarte w programie umożliwią planowanie spójnych działań samorządów i całej branży turystycznej, tak by maksymalnie wykorzystać szansę regionu w tym zakresie oraz wykreować atrakcyjną i dobrze kojarzoną markę regionu.
- Dokument „Strategia Rozwoju Turystyki dla Województwa Małopolskiego do 2030 r.” wdroży efektywne projektowanie i realizację zadań umożliwiających powrót do stanu przez COVID 19, zwłaszcza jeżeli chodzi o wysokość ruchu turystycznego zagranicznego. Umożliwi też rozwijanie turystyki w Małopolsce w sposób zrównoważony i przyjazny zarówno dla mieszkańców regionu, turystów i przedsiębiorców działających na rynku usług turystycznych w Małopolsce – wyjaśnia radny województwa Rafał Kosowski, przewodniczący Komisji Edukacji, Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki Sejmiku Województwa Małopolskiego.
Zakończono już I etap prac związanych z przygotowaniem Strategii - opracowano diagnozę rynku turystycznego dla Małopolski w konsultacji ze środowiskiem turystycznym. Obecnie rozpoczął się II etap prac, tj. przygotowanie zadań do Banku Projektów Turystycznych w celu rozpoznania potrzeb rozwojowych w regionie w zakresie turystyki. Ocena i konsultacje społeczne projektu dokumentu są planowane na wrzesień b.r. Przyjęcie Strategii zaplanowano przed końcem 2021 roku.
